Alo Silaj
+90 532 330 97 06 - +90 533 923 17 75


Konya Silaj ® Çerkezler Tarım kuruluşudur.
Silaj Çeşitleri

Silaj Çeşitleri ,Silajı yapılan bitkiler

Bütün yeşil yemler ve diğer suca zengin yemler, silolanabilme özelliklerine göre tek başlarına, karışık veya katkı maddesi desteği ile silolanabilirler. Buğdaygil yeşil yemleri, baklagil yeşil yemleri, şeker pancarı yaprakları, ağaç dal ve yaprakları, sanayi artığı posalar yaygın olarak silolanabilmektedir. Bu bölümde hayvan beslemede yaygın olarak kullanılan silo yemleri;

Mısır Silajı

Mısır hasılı, yüksek düzeyde kolay parçalanabilen karbonhidrat içeriği ve uygun tampon kapasitesi nedeniyle en kolay silolanabilen yem bitkisi özelliği taşımaktadır. Bu özelliği yanında geviş getiren hayvanlar tarafından sevilerek tüketilmesi ve enerjice zengin olmasından dolayı vazgeçilmez bir kaba yem kaynağıdır. Çok körpe çağda karbonhidrat ve su içeriği bakımından çok zengindir. Bu nedenle bu dönemde silolandığında fermantasyon fazla olduğundan hayvanlar silajı severek yemezler. Körpe ve sulu çağda silolanması zorunluluğu doğduğunda, uru maddesi daha yüksek, baklagiller gibi proteince zengin yem bitkileri ile karışık olarak silolanmalıdır. En uygun silolama zamanı tanelerin süt olum devresini tamamladığı çağdır. Protein düzeyini yükseltmek için yonca, korunga, üçgül gibi baklagil yem bitkileri ile karışık silolanmalıdır. Ayrıca, taze materyalin %0.5-2.0'si oranında üre veya diğer protein olmayan azotlu bileşikler katılabilir; ancak bunların homojen olarak karıştırılmasına dikkat edilmelidir. Ayrıca, kolay çözünen bu bileşiklerin kaybını önlemek için silajlık mısırın kuru maddesinin %25 civarında (süt olumu döneminde kolay çözünebilir karbonhidrat içeriği %20-30'dur) olması gerekir. Ancak kuru madde içeriğinin yüksek olduğu ve tanelerin hamur olumundan sonraki devrelerde yapılacak mısır silajının kalitesi düşük olacaktır. Bu dönemde kuru madde içeriği %35'in üzerine çıkacak, kolay çözünebilen karbonhidrat miktarı %10'nun altına düşeceğinden süt asiti bakterilerinin gelişimi yetersiz olduğu gibi silajın da sindirilebilirliği düşük olur.

Silajlık mısırın hasat anında doğrama uzunluğunun ayarlanarak kısaltılması ve olgunlaşmış tanelerin tane kırıcılarıyla kırılması sağlanarak silaj kalitesi ve yem değerinin iyileştirilebileceği bildirilmektedir. Yüksek besin değerine sahip bu silaj, işletmenin diğer kaba yem kaynakları da dikkate alınarak süt ineklerine kuru madde gereksiniminin yarısını karşılayacak düzeye kadar verilmesi mümkündür. 

Tahıl Hasılları Silajı

Silolanma yetenekleri ve yem değerleri olgunlaşma derecelerine bağlıdır. Her bir tahıl çeşidinin biçme çağı değişiklik gösterir. Genel olarak başak başlangıcı ile tanelerin hamur olgunluğu devresi arasında silolanmaları uygundur. Baklagillerle karışık ekilen buğdaygillerin biçme çağı olarak buğdaygillerin çiçek başlangıcı ile tohum bağlama dönemleri arasında ve baklagillerin de gonca başlangıcı ile bakla oluşumu devresi arasında bir dönemdir. Gelişmenin ileri döneminde biçilmiş olan buğdaygiller iyice doğranarak silolanmalıdır. Özellikle çavdarda bu duruma dikkat etmelidir. Aksi halde sapların içerisindeki boşlukta kalan hava, silaj fermantasyonunun istenen yönde gelişmesini engeller. Usulüne uygun hazırlandığı takdirde yüksek besin değerine sahip bu silaj, mısır silajında olduğu gibi işletmenin diğer kaba yem kaynakları da dikkate alınarak süt ineklerine kuru madde gereksiniminin yarısını karşılayacak düzeye kadar verilebilir. 

Darı Çeşitleri ve Sudan Otu Silajı

Darılar, erken biçmemek koşulu ile, iyi silaj elde edilen bitkilerdir. Silaj için biçme çağı tanelerin hamur olumu devresinden başlar, tam oluma kadar devam eder. Çok iyi doğramak gerekir. Sudan otunun ıslah edilmiş çeşitleri karbonhidratlarca zengin olduğundan mısır gibi iyi silolanır. Silaj için biçme çağı, başakların görünmesinden biraz önce başlayarak tanelerin hamur olumu dönemine kadar devam eder. Erken çağda biçilirse, su oranı yüksek olacağı gibi sirke asidince zengin ekşi bir silaj oluşur. Geç dönemde biçilirse, mısır hasılında olduğu gibi silaj kalitesi ve sindirilebilirliği önemli oranda azalır. Uygun dönemde biçim yapılarak hazırlandığı takdirde yüksek besin değerine sahip bu silaj, mısır silajında olduğu gibi işletmenin diğer kaba yem kaynakları da dikkate alınarak süt ineklerine kuru madde gereksiniminin yarısını karşılayacak düzeye kadar verilebilir.

Yonca ve Korunga Silajları

Yonca ve korunga düşük suda eriyebilir karbonhidrat, yüksek protein ve kül düzeyi nedeniyle zor silolanan yem bitkileridir. Ayrıca mekanik özellikleri de (sap oranının yüksek olması) silolama için uygun değildir. Ancak uygun şekilde silolandıkları taktirde silajları çok değerlidir. Karbonhidrat yetersizlikleri buğdaygil yeşil yem bitkileri (mısır, arpa, buğday, yulaf hasılları, sorgum, Sudan otu vb) ile silolanarak giderilebilir. Ayrıca, kepek ve tahıl kırmaları ile de desteklenebilir. Böylece kuru madde içeriği de yükseltilmiş olur. Yonca ve korunga için en uygun silolama dönemi çiçeklerin %5-10'nun açtığı gelişme devresinde başlayıp tam çiçek devresi arasındaki dönemdir. Ayrıca kuru maddesi %30-35'e çıktıktan sonra silolanmalıdır. Özellikle sap oranı yüksek, yaprakları az olduğundan iyice doğranarak siloya doldurulmalıdırlar. 

Şeker Pancarı Yaprakları (Başlı) Silajı

Oldukça fazla protein içerdiği halde, üzerinde pancar başı da bulunduğundan karbonhidratlarca zengin bir yemdir. Karbonhidrat bakımından zengin olması silolanmasını kolaylaştırır. Ancak toprakla ve istenmeyen mikroorganizmalara bulaşık olması silolanmayı güçleştirir. Bu nedenle mümkün olduğunca temizlenerek silolanmalıdır. Basit silo kapları, pancar yaprakları için uygun değildir. Bu nedenle hava sızdırmayan silolar kullanılmalıdır. Hasattan sonra 1-2 günden fazla bekletilmeden silolanmalıdır. Su içeriği yüksek olduğu için silolama aşamasında mutlaka kuru ot veya samanlarla %10-15 ve ayrıca kepek veya tahıl kırmaları ile de %5 düzeyinde desteklenmeli, %1’de öğütülmüş kaya tuzu ilave edilmelidir. İyi bir pancar yaprağı silajı için en az 30 gün süre ile fermantasyon sağlanmalıdır. Tek başına verilmesi tavsiye edilmez. Rasyona giren diğer yemlerle birlikte süt ve besi sığırlarına 30 kg'a kadar verilebilir.

Ayçiçeği Silajı

Ülkemizde tohumu için yetiştirilen ayçiçeğinden, mevsimin mısır yetişmeyecek kadar serin ve kısa olduğu yerlerde, mısır hasılı yerine silajlık olarak yetiştirilir. En iyi biçim zamanı çiçeklerin 1/3'nün açtığı dönemdir. Bu dönemde besleme değeri, sindirilebilirliği ve dönüme kuru madde verimi en yüksek düzeydedir. Küçük parçalara ayrılan gövde ve yeni gelişmekte olan tabla, çok iyi silolanma kabiliyetine sahiptir ve elde edilecek silaj oldukça kalitelidir. Silolanma ile daha yumuşak ve kolay tüketilebilir bir özellik kazanan ayçiçeği silajı, besi sığırları ve süt ineklerinde günde 20-30 kg'a kadar verilebilir. 

Ağaç Dal ve Yaprakları Silajı

Kaba yem kaynaklarının kısıtlı olduğu veya besin madde içeriği açısından yüksek

değerlere sahip ağaç yaprakları, üretimin veya ağaç yapraklarının bol olduğu dönemlerde

silolanarak, kaba yemlerin kısıtlı olduğu dönemlerde kullanılmak üzere saklanabilir. Bu

amaçla kullanılacak ağaç dal ve yapraklarının türlere göre hasat dönemlerinin iyi

belirlenmesi gerekir. Silajı yapılacak ağaç dal ve yapraklarının, yaprak oranının oldukça

yüksek olması ve dal çapının 1 cm geçmemesi istenir. Yapraklı dallar kısa doğranarak ve

karbonhidrat ve protein içeriği bakımından zengin yardımcı katkı maddeleri ile karışım

halinde silolanabilir.

 

Sanayi Artığı Posaların Silajı

Sanayi artığı posalar, su içeriklerinin oldukça yüksek olması nedeniyle taze olarak

tüketilmeleri gerekir. Ancak kullanım fazlası posalar, kaba yemlerin sınırlı olduğu

dönemler için işletme içinde silolanarak saklanabilir. Bu posaların işletme içinde

kurutularak saklanması hemen hemen imkansızdır. Posaların kurutulmaları belli düzeyde

teknoloji gerektirir ve maliyetleri de oldukça yüksektir. Her ne kadar şeker pancarı posaları

şeker pancarı fabrikalarındaki teknoloji yardımıyla kurutularak uzun süreli saklansa bile

diğer posaların kurutulmaları pek ekonomik olmamaktadır. Bu nedenle üretim fazlası veya

kullanım fazlası posaların silolanması daha ekonomik olmaktadır. Bu amaçla gıda ve içki

sanayi artığı posaları ve şeker pancarı posası yaygın olarak silolanabilir.

Bezelye, narenciye ve elma posaları, su içeriğinin yüksekliği nedeniyle mutlaka

kuru ot ve saman gibi yemlerle desteklenerek silolanmalıdır. Narenciye ve elma posası

silajlarını proteince zenginleştirmek amacıyla karışıma, taze materyalin %0.5-2.0'si

oranında üre veya diğer protein olmayan azotlu bileşikler katılabilir; ancak bunların

homojen olarak karıştırılmasına dikkat edilmelidir. Silolanmış bu posalardan genç sığırlara

3-5 kg, süt ineklerine günde 8-10 kg besi sığırlarına 20-30 kg, atlara 8-10 kg, koyun ve

keçilere ise 1-2 kg verilebilir.

Ülkemizde en yaygın silolanan posa şeker pancarı posasıdır. Özellikle şeker

fabrikalarının dönemsel çalışmaları, sığırlar için çok iyi suca zengin kaba yem kaynağı

olan bu yemin tüm yıl boyunca taze olarak bulunmasını imkansız kılar. Bulunduğu

dönemlerde yaş şeker pancarı posasının diğer kaba yem kaynaklarına oranla oldukça

ucuz olması da silolanmasında en büyük etkendir. Karbonhidrat içeriğinin oldukça yüksek

olması nedeniyle silolanabilmesi için katkı maddelerine gereksinme göstermez, ancak su

içeriğinin yüksek olması nedeniyle saman, kepek ve tahıl kırması gibi kuru yem kaynakları

ile birlikte kalın tuz ilavesi gerektirir. Genellikle iyi drenajı yapılmış havuz şeklindeki derin

silo kaplarında oksijensiz ortamlarda silolanır. Su içeriği çok yüksek olduğu için

sıkıştırılmasına gerek yoktur. Ancak üzerinin iyi kapatılması gerekir. Hayvan başına süt

ineklerinde 10-15 kg, besi sığırlarında ise 25-30 kg verilebilir.

Son yıllarda sanayi artığı posaların silolanması konusunda yürütülen

araştırmalarda; elma posası, domates posası ve şeker pancarı posası gibi suca zengin

yemlerin silolanması aşamasında elde edilecek silajın ham protein içeriğinin artırılması

 

amacıyla tavuk gübresinden yararlanılabileceğini, tavuk gübresi kullanımı ile silaj

kalitesinin ve sindirilebilirliğinin de arttığı bilinmektedir.

KONYA